Uiteenzetting

Afbakening

Als aspirant historicus is het haast een verplichting om tot op een zekere hoogte interesse tonen voor het reilen en zeilen van deze Pro-European integration protesters take cover from water sprayed from a fire engine at the site of clashes with riot police in Kievaardbol. Actualiteit staat namelijk onoverkomelijk in verbinding met historische feiten. Deze historische feiten zorgen er überhaupt voor dat er sprake kan zijn van actualiteit. Zonder het historisch feit van het uiteenvallen van de Sovjet-Unie en het hierbij onafhankelijk worden van de deelstaten in 1991, zou er geen sprake zijn geweest van een militaire spanning tussen het huidige Rusland en Oekraïne die het afgelopen jaar de actualiteit heeft beheerst. Het hierboven vermelde historisch feit vormt een causaal verband met de actualiteit.

Is het echter zinvol om te suggereren dat deze blog de volledige actualiteit zal omvatten? Dat zou een utopie zijn en lijkt volkomen onrealistisch. Om een kwaliteitsvolle analyse van de actualiteit te garanderen, zal er een thematische en geografische afbakening moeten voorzien worden. Deze afbakening is uiterst subjectief en hangt af van mijn persoonlijke interessevelden. Zo zal deze blog voornamelijk handelen over de belangrijkste internationale conflicten. Zo zal de Belgische politiek, ondanks zijn soms boeiende omwentelingen, hier nauwelijks aan bod komen. Ook liefhebbers van sensatienieuws of lokale journalistiek zullen elders hun dorst moeten laven. Hier namelijk geen pseudowetenschappelijke analyses over ufo verschijningen of een verslag over de zoveelste honderdjarige in het zoveelste plattelandsgehucht.

De meeste berichten zullen dus handelen over de conflicten die de media op dat moment het meest beheersen. Van de conflicten in Irak en Syrië tot de oorlog in Oekraïne en de drugskartels in Zuid-Amerika. Omdat het niet altijd over gewapende conflicten moet gaan, worden deze dan ook afgewisseld met verslagen en inzichten over minder bekende thema’s zoals lobbyisten en hun invloed op de beleidsvoering of een kijk op de wapenindustrie.

Context

Met actualiteit wordt hier dan ook niet gemikt op de snelste berichtgeving en de nieuwste feiten. Daarentegen wel een kritische kijk op gebeurtenissen die nog steeds relevant zijn voor de actualiteit. Zo is de Arabische revolutie alweer bijna vier jaar geleden, maar deze gebeurtenis beïnvloed nog steeds de huidige situatie in het Midden-Oosten. Daarom dat het belangwekkend  kan zijn om deze gebeurtenis opnieuw te bekijken vanuit een kritisch oogpunt om een verklaring te zoeken voor de actuele ontwikkelingen in die regio. Dit is namelijk wat er vaak ontbreekt in mainstream media, er worden dan wel actuele feiten weergeven, maar er is al te vaak een gebrek aan context. Zo lijkt iedereen haast vergeten wat de redenen zijn voor de huidige spanningen in Oekraïne of het Midden-Oosten. Iedereen is wel op de hoogte wat er daar dag op dag gebeurt, maar de meeste lijken dit na enkele maanden weer vergeten en leggen zelden de link tussen de situatie enkele jaren geleden en de huidige ontwikkelingen. Beide staan in feite enorm vaak in een direct of indirect verband met elkaar. Indien de media meer gewag maken van dergelijke nuances, zou dit het begrijpen van hedendaagse conflicten niet ten goede komen?

Kritiek

Kritiek is zodoende een begrip dat tot de basis van deze blog behoort. Een kritische blik is bijgevolg  tegelijk het doel en de oorzaak van mijn beslissing om zelf naar mijn pen te rijken. Sinds ik mijn opleiding als historicus aanving kwam ik in contact met bronnenmateriaal om historische vraagstellingen te beantwoorden. Deze bronnen kunnen enkel correct worden gehanteerd als ze op een kritische manier worden behandelt. Zo mag er niet vanuit worden gegaan dat de nominatief weergeven auteur ook daadwerkelijk de echte schepper van de bron in kwestie is. Een kritische blik leert dat er verschillende redenen kunnen zijn om de weergeven auteur niet ter vereenzelvigen met de reële auteur. Zo kan ook de inhoud fouten bevatten en de realiteit op een subjectieve manier weergeven zijn. Als de vraagstelling wil beantwoord worden moet dit alles in rekening worden gebracht. Op een vergelijkbare manier moet er worden omgegaan met journalistieke bronnen, in wezen verschilt de journalistiek op dit vlak weinig met de geschiedwetenschap.

Analyse

Deze drie factoren -afbakening, context en kritiek-  worden samengebracht in de analytische bril waardoor deze blog naar de actualiteit wil kijken. Conflicten en relaties tussen landen, verzetsgroepen of terreurcellen zijn namelijk niet eenvoudig op te vatten in een chronologie van feitelijke gebeurtenissen.  Ze hangen namelijk vaak samen met multi-causale oorzaken en vragen een genuanceerde blik om begrepen te worden. En zelf het begrijpen van de actualiteit is haast onmogelijk omdat we te ver van onze bronnen afstaan en ons niet kunnen verplaatsen in de hersenspinsels van de individuele actoren die deze actualiteit maken. Hoewel er niet naar een utopie gestreefd moet worden, kan er wel tot doel worden gesteld om een zo volledig mogelijke analyse op te maken van het betrokken nieuwsfeit. Omdat er voor de waarheid vaak dieper moet gezocht worden dan een enkel nieuwsbericht moet de actualiteit anders worden bekeken.

Goran Verluyten

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s